Category Archives: Verenigde Staten

Spoiler alert

Een spoiler alert is een waarschuwing, vooral gebruikt in recensies van films en boeken, waarmee wordt gewaarschuwd dat verderop in de recensie een deel van de plot wordt verklapt. Mensen die de film nog willen zien of het boek nog niet hebben gelezen, kunnen dan beter niet verder lezen als ze nog niet willen weten hoe het afloopt. Het woord ‘spoiler’ is afkomstig van het Engelse werkwoord ‘to spoil’ wat verwennen of bederven betekent, in dit geval uiteraard in die laatste betekenis .

Een voorbeeldje. Stel het plaatselijk sufferdje schrijft in een recensie van de première – er moeten nog een aantal voorstellingen volgen –  van het toneelstuk  “Wie vermoordde boer Biet?‘ gespeeld door de plaatselijke amateurtoneelvereniging TOP (dat staat voor Tot Ons Plezier) het volgende: “Vooral geroemd moet worden het spel van slager Kees Dijk van Slagerij Dijk die zijn rol van de moordende boerenknecht Knuppels zo levensecht speelt, dat je in het echte leven nauwelijks zijn slagerij meer binnen durft te gaan”,  dan zou een spoiler alert wel op zijn plaats zijn geweest.

0000000 0spoiler2Van links naar rechts: Kees Dijk van Slagerij Dijk als de boerenknecht Knuppels, Rika de Boer van naaigereiwinkel ‘Het  Stoffenpaleis’ als de hulp in de huishouding Saar en Frans Drommels van sigarenwinkel ‘Het Rokertje’ als boer Biet. Foto Herbert Behrens, Anefo; Nationaal Archief.

Ook in films zitten soms “verborgen” aanwijzingen die iets over de film verklappen. Zo was het vroeger vaak zo, vooral in westerns, dat de mensen in de lichte kleding “de goeden” waren en de mensen in donkere kleding de schurken (uiteraard gold dit niet voor de ‘Men in Black’ films met Will Smith en Tommy Lee Jones.)

Dinsdag onthulde filmregisseur Rian Johnson op het YouTube kanaal van Vanity Fair in een video ter promotie van zijn film ‘Knives Out’  dat het feit of iemand een iPhone zichtbaar in zijn hand heeft, aangeeft of de personage goed of slecht is.

0000000 0spoiler 0Regisseur Rian Johnson over zijn film. Op het plaatje drukken om naar het filmpje op YouTube te gaan.

Spoiler Alert: Wie niet wil weten dat iemand die een iPhone in een film in zijn hand heeft ‘goed’ is, moet nu niet verder lezen.

Ik citeer even een stukje van nu.nl : “Johnson, regisseur van onder andere The Last Jedi, sprak met Vanity Fair over zijn recente film Knives Out en vertelde dat Apple hele specifieke voorwaarden stelt aan het gebruik van Apple-producten in speelfilms. “Ik weet niet of ik dit moet vertellen of niet”, begint hij. “Apple laat je iPhones gebruiken in films, maar slechteriken mogen deze niet in beeld vasthouden.”

Hij zegt dat deze kennis misdaadfilms kan verpesten, omdat kijkers aan de hand van de telefoons van personages kunnen achterhalen wie de slechterik is in de film. “Elke filmmaker met een geheime slechterik in zijn film wil me op dit moment van kant maken”, zegt Johnson.”

0000000 0spoiler 2

Op 2.59 min van de video vertelt hij over de eis die Apple stelt aan het gebruik van iPhones in een film. Apple wil niet geassocieerd worden met schurken. Jamie Lee Curtis is in deze film dus ‘goed’.

Ik ben ook ‘goed’. Ik schrijf dat hier maar even om te voorkomen dat ik een schrijven van Apple krijg waarin staat dat ik niet meer over een iPhone mag schrijven.

Foutje van Trump

De  Kansas City Chiefs wonnen afgelopen nacht de Super Bowl. Dat is de finale van het American Football seizoen. Trump was er als de kippen bij om de ploeg te feliciteren en niet alleen de ploeg maar ook Great State of Kansas (en heel Amerika).

000 foutje kansas

Er zijn echter twee steden die Kansas City heten,  eentje in de staat Kansas en eentje, vijf mijl verderop, net over de grens in de staat Missouri. De Kansas City Chiefs komen uit Kansas City, Missouri. Trump feliciteerde de verkeerde staat. Dat viel niet helemaal goed bij de inwoners van Missouri. “It’s Missouri you stone cold idiot.” aldus de voormalige (democratische) senator van Missouri Claire McCaskill.

Dat Trump niet zo goed in Aardrijkskunde is, wisten we overigens al. Zo verkondigde hij een keer vol trots dat er een ‘Beautiful wall” werd gebouwd op de grens van de staat Colorado en Mexico. Dat Colorado niet grenst aan Mexico is hierbij een detail. Waarschijnlijk verwarde Trump de staat New Mexico – die wel grenst aan Colorado –  met Mexico. Maar dat er een muur tussen Colorado en New Mexico werd gebouwd was voor beide staten nieuws.

Ook internationaal heeft hij wat problemen met de kaart. Zo verweet hij een keer de leiders van Estland, Litouwen en Letland dat zij verantwoordelijk waren voor de ellende op de Balkan in de negentig jaren – hij verwarde de Baltische staten met de Balkan.

Dat hij dacht dat Nepal en Bhuthan deelstaten van India waren in plaats van zelfstandige landen  kan gebeuren.  Net zoals hij dacht dat Ierland deel uitmaakte van het Verenigde Koninkrijk. Of dat India geen grens had met China – ze hebben een gemeenschappelijke grens van zo’n 4000 km.

Hier sprak hij in elk geval nog over bestaande landen. Maar toen hij het had over Nambia, was Trump de enige die een land met een dergelijke naam in Afrika kende. (Volgens zijn assistenten bedoelde hij hiermee Namibië en niet Zambia of Gambia.)

Dat hij in 2016 dacht dat Brussel een land was waar de EU zijn hoofdkantoor had, kan ook gebeuren, net zoals hij de vergissing andersom maakte toen hij in 2018 zei dat België een prachtige stad was.

Maar toen hij een keer tweette over Parijs en blijkbaar op dat moment dacht dat het in Duitsland lag, is wat zorgwekkender.

00 parijs(George Conway, de echtgenote van Trumps adviseur Kellyann Conway) heeft een hele serie tweets aan de geografische kennis van Trump verricht.  Voor meer voorbeelden, zie aldaar)

Tot slot, de geografische kennis van Trump houdt niet op bij de aarde. Ook in het heelal weet hij de weg te vinden. Wel was het feit dat de maan tegenwoordig onderdeel uitmaakt van Mars nieuws voor de NASA.

000 maan

Tot zover president Trump vanuit Washington gelegen in de prachtige staat Youkrain.

 

 

 

1988 -> 2019 -> 2050

Zowel in 1988 (tijdens onze huwelijksreis) als in 2019 bezochten wij het ‘Monument Valley National Monument’, gelegen in de staat Arizona in Amerika. Zie deze twee foto’s.

mv 1988

mv 2019 2(Om misverstanden te voorkomen, de bovenste foto stamt uit 1988, de onderste uit 2019.)

Wat zien we nu als we deze twee foto’s vergelijken? A) mijn gevoel voor humor heeft zich in die 31 jaar niet ontwikkeld en B) ik ben een soort transgender geworden: een slank iemand geboren in een te dik lichaam.  Enfin, we zullen over 30 jaar – in 2050 dus; ik ben dan 95 jaar oud – maar weer zo’n foto maken. Kijken hoe de zaken er dan bij staan. Vermoedelijk zal het dan wel een reisje worden onder begeleiding van de kleinkinderen die nu nog moeten worden geboren.

Uit het weblog ‘Met opa en oma op reis’: “Opa, als u nu met uw ene hand op de wandelstok leunt, kunt u dan de andere hand  omhoog houden?” Waarom moet ik dat doen kinderen?” “Gewoon doen opa.”

Mart Smeets

Ik ga nu iets heel geks zeggen. Mag ik dat zeggen? Ja, dat mag ik zeggen. Ik lig tegenwoordig vaak samen met Mart Smeets in bad. Oké, om misverstanden te voorkomen, niet met de persoon zelf maar met zijn boek ‘Mijn Amerika’ dat ik vorig jaar van mijn schoonzus en zwager voor mijn verjaardag heb gekregen.

000000 mart smeets

In dit boek schrijft Mart Smeets over zijn reizen in Amerika. Hij schrijft vooral over de geschiedenis van Amerika, sport, muziek, uit eten gaan en over allerlei muziek-  en boekwinkels die hij bezoekt. Dat laatste had wel een onsje minder gekund. Na drie keer weten we wel dat hij een belezen man is. De Franse journalist Philippe Bouvard zou zeggen “Bescheidenheid is de kunst om de anderen al het goede te laten zeggen dat je van jezelf denkt.”

Ik moet zeggen, Mart Smeets kan goed schrijven, vooral over de geschiedenis van Amerika. De lengte van de hoofdstukken is ook prettig, net lang genoeg voor een bad.

Ik “ken” Mart Smeets – niet persoonlijk overigens – al zo’n vijftig jaar en maakt hij via de televisie deel uit van mijn leven. In levende lijve zelf heb ik hem één keer gezien. Dat was halverwege de jaren zeventig van de vorige eeuw. Hij was tijdens de introductieperiode op de TH Twente uitgenodigd door een studentenvereniging – vermoedelijk de basketbalclub.  Hij hield een lezing en keek daarbij opvallend vaak naar een jongen in het publiek. Ik dacht ‘Zit hij nou met die jongen te flirten?’ maar het ging om de Noorse trui die de jongen droeg, want opeens zei hij: “Je hebt een mooie trui, mag ik vragen waar je die vandaan hebt?” Een decennium later zou Mart Smeets bekend staan om zijn Noorse truien die hij tijdens schaatswedstrijden altijd droeg. Wellicht is het die dag op de TH Twente begonnen.

Zelf heb ik bijna een keer in een tv-programma met Mart Smeets gezeten. In 2004 had ik een boek met allerlei nutteloze voetbalkennis over het Nederlands elftal geschreven . Het was vlak voor het EK uitgekomen

oranjerapporten

Opeens werd ik tijdens het EK op een middag gebeld door een redacteur van de NOS. Of ik ‘s avonds in een programma – er was onverwacht een gast uitgevallen –  met Mart Smeets wat grappige feitjes uit het boek wilde bespreken.

Ik werd volkomen verrast door die vraag, Moest ik dat doen? Het was vast goed voor de verkoop van het boek, maar ik zag er die dag toevallig niet uit – ik had een ‘bad hairday’; wat heet, ik moest nodig naar de kapper; Marianne zat dat al weken te roepen. Ik zei dat ik even moest kijken of ik het qua tijd allemaal kon regelen en dat ik binnen tien minuten terug zou bellen. Dat was goed.

Ik maakte een snelle berekening. Ik kon onderweg nog net naar de kapper, dan naar huis voor een net overhemd en dan met openbaar vervoer  naar Hilversum. De twee jongens van mijn tweemans-uitgeverij zouden vast blij verrast zijn met mijn tv-optreden. Gratis tv-reclame voor mijn boek! Ik besloot het te doen. Ik belde terug, ruim binnen de tien minuten.

Het hoefde niet meer. Ze hadden ondertussen al de schrijver van een ander boekje met nutteloze voetbalkennis gebeld. Die had direct ja gezegd. ‘s Avonds zag ik hem terug op tv. Saai. Mijn boekje was veel leuker, maar het zijne verkocht daarna wel beter. Het stond de week er na zelfs in de top 60 van beste verkochte boeken in Nederland. (Oké, één week maar op nr. 57.) Ik heb deze gemiste kans op eeuwige roem maar nooit aan de jongens van de uitgeverij verteld. Leek me beter. Nu kan het wel. (Hun uitgeverij bestaat niet meer). Sorry jongens dat ik niet direct ja zei.

 

Een opvallend huwelijk in Washington

In 2001 trouwde Kellyanne Elizabeth Fitzpatrick met George Thomas Conway III. Samen hebben ze vier kinderen. Het is één van de opmerkelijkste huwelijken in Washington. Dat komt niet alleen doordat Kellyanne Conway, ze nam de achternaam van haar echtgenoot aan, campagneleider was van Trump en nu zijn adviseur in het Witte Huis is, maar vooral doordat George Conway, één van de weinige van oorsprong Republikeinse criticasters van Donald Trump is. (Hij heeft overigens in maart 2018 zijn ‘voter registration’ veranderd van ‘Republican’ in ‘Unaffiliated’.)

kellyann conawayKellyanne Conway in mei 2019 tijdens een persconferentie voor het Witte Huis. Zij is degene die met de term “Alternative Facts”  op de proppen kwam, toen Trump weer eens betrapt werd op een leugen.

George Conway,  hij is advocaat, heeft zich al meerdere malen uitermate kritisch over Trump uitgelaten, onder andere in opiniestukken in The Washington Post. Hij is ook groot voorstander van een impeachment van Trump.

conwat

Trump is niet zo blij met George. In een tweet  in maart van dit jaar noemde hij George, nadat deze zich in het openbaar had afgevraagd of Trump soms een ‘mental disorder’ probleem had, een “stone cold LOSER & husband from hell!

trump conway

Als je baas dat over je echtgenoot zegt, zou ik opstappen, maar zo niet Kellyann Conway. Zij vond dat Trump – hij is de ‘he‘ in onderstaand citaat – alle recht had om dat over haar echtgenoot te zeggen. “He left it alone for months out of respect for me. But you think he shouldn’t respond when somebody, a non-medical professional accuses him of having a mental disorder? You think he should just take that sitting down?”, aldus Kellyann Conway in een interview.

In interviews spreken ze regelmatig over elkaar, maar rechtstreeks op elkaar reageren ze niet in het openbaar. Tot gisteren, toen Kellyann in een tweet de vraag stelde: “Sleepy Joe is Creepy Joe. We need Ukraine’s help to defeat THIS guy?

George antwoordde gevat: “Your boss apparently thought so.

kellyann conaway.JPG tweet

Ik mag hem wel. Overigens, het kan niet anders zijn dat in Hollywood allang filmplannen klaar liggen om dit huwelijk te verfilmen.

Rocky Trump

Op Twitter verscheen van de week deze foto.

trump rocky 0

Iemand had het hoofd van Trump gephotoshopt op het lichaam van Rocky, een filmpersonage van Sylvester Stallone.

Mwah, niet bijzonder sterk, dit pesterijtje richting Trump. Die zou het ongetwijfeld opvoeren als het zoveelste bewijs van ‘Fake News!’, maar daarin vergiste ik mij. Het was helemaal geen pesterijtje, hijzelf had de foto getwitterd.

trump 2

Wow, what the fuck? Terwijl grote problemen als armoede, klimaatverandering, drugsbestrijding en milieuvervuiling, om er maar een paar te noemen, schreeuwen om een oplossing, houdt de president van de Verenigde Staten zich bezig met het photoshoppen van zijn hoofd op Rocky.

Uiteraard lokte de tweet – tot nu toe 660 duizend (!) keer geliket, de nodige reacties op. Zie hier enige voorbeelden.

trump rocky 2

trump rocky

Tja, wat moet je nou met zo’n president? Om Jeremy Cliffe te citeren: “Leadership really does take many forms.”

tweet merkel

Fotograferen voor beginners

Uit de serie fotograferen voor beginners:

Tip 6: Let op je eigen schaduw!

Als je een foto maakt met de zon in de rug, dan kan het gebeuren dat een deel van je eigen schaduw op de foto zichtbaar is.

schaduw 0

Let hier op. Als je hier geen aandacht aan geeft, dan wordt het probleem telkens groter en groter.

schaduw

Totdat op de foto’s alleen nog maar je eigen schaduw te zien is.

schaduw 1

Een Amerikaanse inval in Den Haag

In mijn vorige blogpost zijn twee verkoopborden te zien die bedoeld zijn om onroerend goed  op het Maanplein in Den Haag aan de man te brengen. Het betreft een deel van het voormalige hoofdkantoor van KPN in Den Haag dat is omgebouwd tot woningen en kleinere kantooreenheden

centre of the universe

Wat niet op de borden staat, maar wat ik wel weet, is dat de ramen van een deel van de gebouwen voorzien zijn van onbreekbaar kogelvrij glas. Het betreft de ramen (aan de straatkantzijde) van de rode gebouwen die op de foto hieronder te zien zijn naast de grote witte gebouwen die rechts op de foto staan.

maanplein

De reden dat ik dit weet is dat ik in 2002 werkzaam was in één van deze rode gebouwen. In het witte gebouw zat in die tijd tijdelijk het in 1998 opgerichte Internationale Strafhof (ICC; International Criminal Court). Het is een permanent hof voor het vervolgen van personen die verdacht worden van genocide, misdaden tegen de menselijkheid en oorlogsmisdaden.

Omdat onder de statuten ook Amerikaanse soldaten kunnen worden berecht die ergens op de wereld oorlogsmisdaden begaan, weigerde Amerika het verdrag te ratificeren (dat is nog steeds het geval). Sterker nog, de conservatieve senator Jesse Helm zorgde er voor dat er in de Amerikaanse Senaat een amendement werd aangenomen, de American Service-Members’ Protection Act (ASPA) (“Wet ter bescherming van Amerikaanse militairen”), die bedoeld was om “Amerikaans militair personeel en andere verkozen of benoemde vertegenwoordigers van de Verenigde Staten van Amerika te beschermen tegen rechtsvervolging door een internationaal strafhof waarvan de VS geen deel uitmaken

De wet gaf aan de president van Amerika de macht om “met alle mogelijke middelen de vrijlating van Amerikaans personeel te bewerkstelligen dat gevangen wordt gehouden door of op verzoek van het Internationaal Strafhof (in Den Haag)”.  Dat hield in dat Amerika desnoods gewapenderhand Amerikanen mocht bevrijden uit de handen van het Internationaal Strafhof. Dit amendement staat dan ook wel bekend als ‘The Hague Invasion Act ‘.

volkskrant

De Volkskrant van 11 juni 2002.

In het najaar van 2002 verschenen er opeens wat werklui op onze afdeling. Ze kwamen de ramen vervangen. De verhuurder van het gebouw nam geen enkel risico vertelden ze. Als de Amerikanen het gebouw aan de overkant binnen zouden vallen, dan zou ons gebouw ook geraakt kunnen worden. Daarom was besloten om de ramen aan de straatkant te voorzien van kogelvrij  glas.

We voelden ons daardoor een stuk veiliger.

 

 

 

All your data

Weet u wat volgens Booking.com de twee meest populaire bestemmingen zijn? Casper in Amerika en Parijs in Frankrijk, althans volgens een mailtje dat ik van Booking.com krijg met de titel ‘Casper has some last-minute deals!’

0000000000 casper

Daar kijkt u van op, neem ik aan. Nee, niet van dat Parijs, maar wel van Casper gok ik. Grote kans dat u daar namelijk nog nooit van gehoord hebt. Wij ook niet, tot ruim twee jaar geleden. Casper is een plaats van zo’n 55.000 inwoners gelegen in de staat Wyoming. Volgens de Engelstalige Wikipedia  was Casper “ranked eighth overall in the nation in Forbes magazine’s list of “the best small cities to raise a family”.  Het is maar dat u het weet als u in een Amerika een gezin wil groot brengen – “in a small city” – maar verder is het niet echt een plaats om te bezoeken.

Toch hebben wij er een keerje overnacht. Twee jaar geleden was er een totale zonsverduistering te zien in Amerika.  Samen met onze twee dochters wilden wij  zoiets ook wel eens meemaken en we besloten om dat jaar op vakantie naar Amerika te gaan. De vraag was waar we de zonsverduistering het beste konden zien.

De ‘Astronomical League’, dat is de vereniging van Amerikaanse astronomieliefhebbers – ik had hier eerst ‘astronomenliefhebbers’ staan maar dat zijn mensen die van astronomen houden – ging  in Casper de zonsverduistering bekijken. Wij namen daarom aan dat Casper een goede plaats was om de zonsverduistering te bekijken en bovendien konden we een route met daarin Casper goed combineren met Yellowstone dat ook in Wyoming ligt. Via Booking.com boekten we er een kamer in een Motel6 en hebben in Casper de totale zonsverduistering  bekeken. Zie hier een verslag van die dag.

Sindsdien denkt Booking.com dat wij liefhebbers van Casper zijn en stuurt ons regelmatig mailtjes met teksten als ‘Wij hebben de beste deals in de populairste bestemmingen voor u geselecteerd: Casper has some last-minute deals!’  Ja, ja, wie wil er niet naar Casper.

Big Data. Gisteren zag ik weer eens een overtreffende trap van Big Data. Marianne en ik zijn ons weer aan het voorbereiden op een nieuwe reis naar Amerika en ik keek naar hotels in de omgeving van het vliegveld van Denver. Ik typte ‘hotels airport Denver’ in en Google liet mij een aantal mogelijkheden zien.

0000000000 denver 2

Excusez le mot, maar what the fuck!  – u ziet ik spreek mijn talen – wat stond daar bij het Fairfield Inn & Suites linksboven: “Je hebt hier 2 jaar geleden overnacht!”

0000000000 denver

Dat klopt. (Wel was het hotel toen meer dan 50 euro goedkoper.) Maar hoe weet Google dat? We hebben rechtstreeks online bij dat hotel geboekt. Toch heeft Google die transactiegegevens van mijn  IP-adres verzameld en in een database van mijn profiel opgeslagen zodat ze “de advertenties beter op de gebruikers kunnen afstemmen” (want die leveren meer op.)  Ze gebruiken die gegevens dus ook om de volgorde van zoekresultaten te laten zien. Dat Fairfield Inn hotel staat als eerste in de lijst. Ik ben met deze “big brother is watching you” niet zo blij.

Toch leidt het verzamelen van gegevens door Google ook wel eens tot iets goed. Zo kon dankzij Google een moord  in een wei in het Friese De Westereen worden opgelost. Lees daartoe dit prachtige artikel in de Volkskrant.

0000000000 volkskrant

Overigens, u weet toch wel dat ik ook allerlei bezoekersgegevens kan zien?

0000000000 bezoekrs

Ai, een flinke daling van het aantal bezoekers aan mijn site in juli. Ik moet maar eens wat mailtjes de deur uit doen. “Op www. martinvanneck staan weer enkele bijzondere blogposts te lezen!

 

Op reis

In het programma van Eva Jinek werd gisteren het succes besproken van het programma ‘We zijn er bijna’.  Per aflevering kijken er meer dan twee miljoen kijkers. In het programma reist Martine van Os van omroep Max mee met een groepsreis van wat oudere Nederlanders die met hun caravans door oost-Europa reizen.

0000000 1 we zijn er bijna 1

Ze reizen met hun caravans van camping tot camping. Er gebeurt niet veel. Je ziet  de caravans over een bergpas rijden. Als ze op de camping aankomen, volgt het gedoe om de caravan op de goede plek en om waterpas  te krijgen. Ze spelen een spelletje jeu de boules, bezoeken een plaatselijke markt of maken onder leiding van een gids ergens een excursie. Verder hoor je ze in gesprekken met Martine van Os persoonlijke verhalen vertellen, wat soms ontroerende inkijkjes in hun leven geeft. Kortom, een heerlijk voortkabbelend programma.

Ik heb laatst een aflevering bekeken. Ik moest gelijk denken aan die keer heel, heel lang geleden – 1988 om precies te zijn –  toen wij op huwelijksreis waren in Amerika. We zaten op een gegeven moment op een bankje bij de Bright Angel Lodge aan de rand van de South Rim van de Grand Canyon, uit te rusten van een wandeling langs de rand van de Grand Canyon.

Er stopte een bus en daaruit stapte een groep oudere Nederlanders, zeg maar van het type van ‘We zijn er bijna’.  Het  waren deelnemers aan een groepsreis per bus door Amerika. Ze liepen even naar de rand van de Grand Canyon, keken er naar en gingen toen op de  bankjes naast ons zitten.

0000000 1988 GCDe Grand Canyon in 1988. Uit de tijd dat je de foto’s niet digitaal maakte maar met hulp van een filmrolletje dat ontwikkeld moest worden.

De man op het bankje naast ons tuurde de Grand Canyon in en je kon zien dat hij ergens over zat na te denken. Opeens draaide hij zich om en zei toen tegen de vrouw naast hem: “Hoe zou het zijn met de kranten thuus?

Sindsdien heb ik de neiging om, als we ergens bij een natuurwonder zijn, tegen Marianne te zeggen:  “Hoe zou het zijn met de kranten thuus?

0000000 1988 MV

1988: Monument Valley. “Hoe zou het zijn met de kranten thuus? Kan al best wel eens zo’n hoge stapel zijn

Warm

De laatste jaren van haar leven zat mijn moeder er warmpjes bij. Dat bedoel ik niet financieel maar qua temperatuur. Ze woonde namelijk in Warnsveld, een plaatsje bij Zutphen waar op 23 augustus 1944 Jan Thete, de plaatselijke huisarts die ook officieel als amateur-weerkundige voor het KNMI werkte, in zijn weerhuisje een temperatuur van 38,6 graden mat, de hoogst gemeten temperatuur ooit in Nederland.

0000 huisjeFoto, gemaakt door Jan (J.B.) Thete, zoals te zien in het  ‘Erfgoedcentrum Zutphen’; Fotocollectie Warnsveld (arch.nr. 3.030); fotonummer 3030_0242)De omschrijving luidt: “Mevr. Leneke Thate bij de ondergelopen tuin achter de praktijkwoning. Deze liep regelmatig vol water als de Baakse Overlaat in werking was. Het weerhuisje voor de waarnemingen ten behoeve van het KNMI is via blokken steen nog te bereiken.”  – Het was dit weerhuisje waar op 23 augustus 1944 de 38,6 graden werd gemeten.

Bijna 75 jaar lang zou het record blijven staan – er zou op 23 augustus een groot  feest in Warnsveld zijn om het te vieren – maar gisteren is het record verbroken. (Moet je ook geen feest organiseren, dat is de duivel verzoeken; het feest gaat overigens wel door.)

Op liefst vier verschillende plaatsen in Nederland werd gisteren een temperatuur van meer dan 39 graden geregistreerd, waarbij Eindhoven met 39,3 graden het hoogste bood en nu de nieuwe recordhouder is. Voor hoe lang is de vraag, vast geen 75 jaar, misschien zijn ze vandaag het record al weer kwijt.

Zie hier een overzicht van Weerplaza met de hoogst gemeten temperaturen in Nederland. (Het zijn overigens niet de temperaturen om 17.20 uur; dat is alleen het tijdstip waarop het overzicht is gemaakt.)

0000 warmte max2

Europees gezien stelt een temperatuur van 39,3 graden als recordtemperatuur niet zo veel voor. Zo was het in veel zuidelijke landen in Europa gisteren ruim boven de veertig graden. De hoogst gemeten temperatuur ooit in Europa was 48,0 graden, gemeten op 10 juli 1977 in Athene, Griekenland.

Het wereldrecord staat op 56,7°C, gemeten op 10 juli 1913 in Furnace Creek, Death Valley, Verenigde Staten. Zelf zijn we daar ook wel eens geweest, maar toen was het niet zo warm. Zo gaf de thermometer bij het Visitor Center in Furnace Creek tijdens ons bezoek in 2008 slechts een temperatuur aan van 49 graden.

0000 DV thermo

Bepaald frisjes. Oké, dat is niet waar, 49 graden is ook heel warm. Als je uit je auto met airconditioning stapt, dan lijkt het net alsof je tegen een muur van hitte aan loopt.

Overigens het kan zijn, dat we in 2017, toen we wederom op vakantie door Death Valley reden, getuige waren van een nieuw wereldrecord. Volgens de thermometer bij het Visitor Center in Furnace Creek was het die dag – 8 augustus 2017 –  namelijk liefst 718 graden Fahrenheit, dat is ongeveer 381 graden Celsius! Now, we are talking!

0000 DV

Marianne denkt echter dat de thermometer niet deugde, maar ik  weet dat zo net nog niet. Misschien waren we wel getuige van het nieuwe wereldrecord. Het was in ieder geval warm.

Vijftig jaar geleden

Vandaag is het vijftig jaar geleden dat de mensheid voet op de maan zette. Op zondag 20 juli 1969 om 20:17:39 GMT landde de maanlander met aan boord Neil Amtrong en Buzz Aldrin op de maan.

De eerste twee uur op de maan werd besteed om de maanlander klaar te maken voor onmiddellijk vertrek. Dit voor het geval  er iets mis zou gaan en een snel vertrek noodzakelijk was. Daarna stond een dutje op het programma, maar de beide astronauten hadden daar geen behoefte aan – net zoals je als klein kind de avond voor je verjaardag moeilijk in slaap viel – en er werd besloten om eerder dan gepland met de maanlanding te beginnen.

Nu mag u raden: wat was de eerste handeling die Neil Amstrong deed nadat hij het luik opende? Hij gooide een zak met afval met urine- en poepzakken, vieze filters en verpakkingen van eten naar buiten! Nog voordat hij de trap afdaalde. De buitencamera was overigens nog niet ingeschakeld waardoor het op tv niet te zien was.

Het is fraai. De mens reist vier dagen door de ruimte heen om naar de maan te gaan en daar aangekomen is het eerste wat hij doet een zak met afval op de maan gooien.

0000 afvalDe witte zak met afval op de boden van de maan.

We verplaatsen ons nu even duizend jaar in de tijd. In een ‘galaxy, far far away’ is een planeet ontdekt met een levensvorm die op de onze lijkt. Dankzij het gebruik van wormgaten kunnen we er naar toe reizen. De bewoners nodigen ons uit en als het ruimtevoertuig van de mensheid is geland, gaat er op die onbekende planeet een luid gejuich op. Dan gaat de deur open en vliegt er een zak met afval naar buiten. Nou die bewoners zullen ons vast nog een keertje uitnodigen, maar niet heus.

Maar goed, terug naar de maanlanding van 20 juli 1969. Zie hier hoe Buzz Aldrin uit het luik kruipt. Het was passen en meten om met zijn ‘rugzak’ door het luik te komen.

0000 uitstappen0

0000 uitstappen

0000 aaa

0000 aaa1

0000 aaa2

De foto’s zijn gemaakt door Neil Amstrong, die sowieso de meeste foto’s op de maan maakte. Op alle beroemde foto’s van een astronaut op de maan is dan ook Buzz Aldrin te zien.

0000 aaa22Dit is Buzz Aldrin. In de weerspiegeling van diens helm is Amstrong te zien.

In totaal liepen de twee mannen zo’n 2,5 uur op de maan en verbleven ze, inclusief de tijd in hun maanlander, ruim  21 uur op de maan. Toen vlogen ze weer weg en maakten even later contact met de Columbia, waarin hun maatje Michael Collins ondertussen eenzaam rondjes om de maan had gedraaid. Op de momenten dat hij achter de maan was, met de aarde niet in zicht, werd Collins wel betiteld als de eenzaamste mens in het heelal.

De beelden van de maanlanding werden wereldwijd door naar schatting zo’n 500 miljoen mensen bekeken. In Nederland werden Chriet Titulaer en Henk Terlingen er beroemd mee.

0000 henk terlingen

Vijftig jaar geleden. HenkTerlingen (“Apollo Henkie”) – jasje en schoenen uit; wijnfles op de grond; volle asbak; papiertroep om hem heen – zit te wachten totdat hij in de tv-uitzending weer wat moet zeggen. Hij heeft even rust. De deskundigen zijn aan het woord.

Zelf heb ik de maanlanding ook “live” gezien. (Niet op de maan uiteraard maar kijkende naar de televisie-uitzending. ) Vier jaar geleden schreef ik hierover in een blogpost:

“[…]  Mijn ouders gingen niet op vakantie naar het buitenland. Dat vonden ze met vier kinderen te veel gedoe en te duur. Wij gingen elke zomer naar een huisje op een vakantiepark in Nederland. Dat was ook leuk. Ik kan me zulke huisjes herinneren in Sint Anthonis (Noord-Brabant), Exloo (Drenthe) en Bakkeveen (Friesland). Vooral die laatste vakantie weet ik nog goed.

Ik liep er niet alleen in het donker keihard tegen ons huisje aan, maar we mochten er ook met alle kinderen naar de eerste maanlanding kijken. Mijn ouders vonden dat we zo’n historische gebeurtenis moesten zien. Dus zaten we in een volgepropt zaaltje naar een zwart-wit toestel te kijken waar we Neil Amstrong de eerste stappen op de maan zagen maken (“That’s one small step for a man, one giant leap for mankind”).

Apollo_11_first_step

Toen we terugliepen naar ons huisje – niet hollen Martin –  keken we naar de maan om te zien of we Amstrong konden zien. “Net niet” zei mijn vader, hoewel mijn jongere zusje zeker wist dat ze een stipje op de maan zag bewegen.

 

 

De toespraak van Nixon

In deze week van blogposts over de eerste maanlanding mag natuurlijk het dramatisch einde van de maanvlucht niet ontbreken. Voor wie niet meer weet hoe het ook al weer zat, zal ik het nog even kort samenvatten.

Het begon er mee toen Buzz Aldrin na zijn wandeling terugkeerde bij de maanlander en de dramatische woorden “Houston, we’ve got a problem” uitsprak.

000 luikAldrin keert terug bij de maanlander, gefotografeerd door Neil Amstrong.

Onmiddellijk schakelde de NASA het geluidskanaal om van openbaar naar privé, waardoor we niet exact weten wat er daarna allemaal gezegd is.

Het probleem bleek later te zijn dat Aldrin het luik niet meer open kreeg. Hij kreeg zijn sleutel niet in het slot. Dat kwam doordat Amstrong bij het verlaten van het voertuig zijn sleutel aan de binnenkant van het slot van het luik had laten zitten. Hij was, toen hij voet op de maan zette, in de opwinding vergeten zijn sleutel er uit te halen.  Het lukte Aldrin hierdoor niet om zijn sleutel er van de buitenkant in te stoppen. De sleutel van Amstrong blokkeerde de zaak.  (Wij hebben overigens  hetzelfde met onze achterdeur. Als er een sleutel aan de binnenkant in het slot zit, dan kan je er van buitenaf geen sleutel meer in stoppen.)

Wat ze ook probeerden, ze kregen de sleutel niet in het slot en ook lukte het niet om de sleutel van Amstrong van buitenaf uit het slot te stoten. Het dramatische gevolg was dat de twee astronauten de maanlander niet meer in konden komen. Ze stierven uiteindelijk op de maan. Hoe lang ze nog geleefd hebben, heeft de NASA vanwege privacyaspecten nooit bekend gemaakt.

Uiteraard volgde er een groot onderzoek. Voor een Senaats-commissie moest de NASA allerlei vragen beantwoorden. “Waarom zat er een slot op het luik? Was u soms bang dat er achter een rots op de maan een Rus verstopt zat die opeens te voorschijn zou springen, in de maanlander zou klimmen en er mee vandoor zou gaan?” vroeg één van de senatoren cynisch.

De reden dat er een slot op het luik zat, legde de man van de NASA uit, was dat ze anders bang waren dat het luik tijdens de landing zou open kunnen trillen. Ze hadden honderden keren geoefend en tijdens al deze oefeningen was Amstrong niet één keer vergeten om de sleutel uit het slot te halen.

0000 sleutel

De sleutelbos van Amstrong met liefst vier reservesleutels voor het geval er eentje kapot ging. Ook Aldrin had een dergelijke sleutelbos.

Wat Amstrong en Aldrin in de uren tot hun dood allemaal gezegd hebben – ze hebben nog uren met hun familie gepraat –  is niet bekend. Wel bewaard gebleven zijn uiteraard de woorden die president Richard Nixon uitsprak toen hij het volk toesprak.

“Fate has ordained that the men who went to the moon to explore in peace will stay on the moon to rest in peace.

These brave men, Neil Armstrong and Edwin Aldrin, know that there is no hope for their recovery. But they also know that there is hope for mankind in their sacrifice.

These two men are laying down their lives in mankind’s most noble goal: the search for truth and understanding.

They will be mourned by their families and friends; they will be mourned by their nation; they will be mourned by the people of the world; they will be mourned by a Mother Earth that dared send two of her sons into the unknown.

In their exploration, they stirred the people of the world to feel as one; in their sacrifice, they bind more tightly the brotherhood of man.

In ancient days, men looked at stars and saw their heroes in the constellations. In modern times, we do much the same, but our heroes are epic men of flesh and blood.

Others will follow, and surely find their way home. Man’s search will not be denied. But these men were the first, and they will remain the foremost in our hearts.

For every human being who looks up at the moon in the nights to come will know that there is some corner of another world that is forever mankind.”

Zie hier de officiële stukken zoals in de in 1999 zijn terug gevonden in de overheidsarchieven (in de ‘National Archives and Records Administration, Nixon Presidential Materials Staff’)

0000 speach 1

0000 speach 2

Oké, president Nixon heeft deze woorden daadwerkelijk nooit uitgesproken. Het luik zat niet op slot en Amstrong en Aldrin konden veilig naar aarde terug keren.

Wat wel waar is, is dat bovenstaande speech klaar lag om door Nixon uit gesproken te worden in het geval het met de maanlanding mis zou gegaan. “In event of Moon disaster“.

De toespraak was vooraf al door Nixon’s vaste tekstschrijver William Saffire geschreven. In de instructies bij de speech staat ook vermeld dat Nixon voor het uitspreken van de toespraak eerst de ‘widows-to-be’ moest bellen en dat een geestelijke een zelfde soort procedure moest volgen als ware het een zeemansgraf.

0000 nixonNixon spreekt hier de astronauten – die in een quarantainecapsule zitten – na terugkeer toe.

Dat er een slecht-nieuws-toespraak was voorbereid is niet uniek. Op het hoogtepunt van de Cuba-crisis in 1962 – Rusland was bezig met het plaatsten van raketten met kernkoppen op Cuba; Amerika stelde toen een ultimatum waarin ze eisten dat Rusland deze daar weg moesten halen anders zou Amerika Cuba aanvallen –  dreigde er een oorlog tussen Amerika en Cuba / Rusland. Voor het geval deze oorlog er zou komen was er al een opzet voor een toespraak voor Kennedy gemaakt.

Met een bezwaard hart, en in navolging van de eed die ik heb afgelegd, heb ik de Amerikaanse luchtmacht opdracht gegeven om de de kernwapens op Cuba te verwijderen”

0000 jfk cuba2

Het kwam echter goed. Rusland haalde de raketten weg en de derde wereldoorlog werd voorkomen.

Een ander iemand die zich op het vertellen van slechts nieuws had voorbereid was generaal Eisenhower bij D-day. Voor het geval de invasie zou mislukken, had hij alvast vast wat krabbeltjes op een blaadje gezet, waarbij hij de schuld van het mislukken van de invasie op zich nam.

0000 d-day

Gelukkig heeft hij de woorden – als hij al zijn eigen handschrift kon lezen – nooit hoeven uit te spreken. (Leuk detail, hij dateerde hem  op 5 juli. Hij vergiste zich in de maand.)

Tot slot wil ik dit nog zeggen. “U verwachtte vandaag een leuke blogpost, gevat, leerzaam en interessant. Helaas heb ik vandaag niet aan deze verwachtingen kunnen voldoen. Het spijt me.”

U ziet, ik heb me ook al voorbereid voor het geval u deze blogpost helemaal niets vindt.

 

 

De maanlanding is een groot complot

De slimme lezers van dit blog – en al mijn twee lezers zijn slim; wie zou die andere lezer zijn, denkt u nu misschien –  hebben het al lang in de gaten. Deze week gaan mijn blogs over de eerste maanlanding die vijftig jaar geleden heeft plaatsgevonden.

Alhoewel, volgens sommigen heeft er nooit iemand op de maan rond gelopen en is er sprake van een groot complot. Volgens deze complotdenkers zijn de maanlandingen in scene gezet. De reden zou zijn dat de Amerikanen technisch nog niet in staat waren om een veilige maanlanding te doen, maar dat ze a) geen gezichtsverlies wilden lijden – president Kennedy had in 1962 gezegd dat Amerika voor het einde van het decennium een man op de maan zou zetten –  en b) dat ze de Russen “voor wilden zijn”.

Volgens deze theorie lanceerden de Amerikanen een onbemande ruimteraket en filmden ze de drie astronauten ergens in een maandecor. Daartoe hadden ze de bekende regisseur Stanley Kubrick in gehuurd die een jaar eerder de sciencefictionfilm 2001: A Space Odyssey had gemaakt.

Dat de maanlanding inderdaad in een filmstudio heeft plaats gevonden en niet op de maan, blijkt wel uit onderstaande foto. Wie goed naar de achtergrond van de foto kijkt, zie daar namelijk de muren en ramen van de filmstudio.

00 fake

Oké, deze foto is inderdaad niet op de maan genomen, maar tijdens één van de trainingen van de astronauten voor de vlucht.

De complotdenkers komen met allerlei “bewijzen” voor hun theorie. (Zie bijvoorbeeld deze pagina). De drie meest genoemde argumenten zijn:

1) Neil Amstrong werd door een buitencamera gefilmd terwijl hij de eerste stap op de maan zette. Hoe kan dat?

000 stap

2) De Amerikaanse vlag staat te wapperen terwijl er op de maan geen atmosfeer en wind is.

000 vlag

3) Er zijn op de achtergrond van de foto’s die genomen zijn op de maan – en ook op de beroemde foto die genomen is vlak voor de koppeling van de Eagle, het maanlandingsvoertuig, met het moederschip Columbia   – nergens sterren te zien.

000 maanlanderDe maanlander Eagle nadert de Columbia. Op de achtergrond is de aarde te zien maar geen sterren.

Voor het geval uw mond open is gevallen van verbazing, zal ik hem nu weer sluiten. Allereerst hoe kon er een werkende camera zijn die Amstrong van buiten de maanlander kon filmen tijdens zijn afdaling van het trapje?

Dat komt omdat er in de MESA, dat staat voor Modularized Equipment Stowage Assembly’,  zeg maar platvloers een gereedsschapkist die aan de buitenkant van de maanlander zat, ook een camera zat. Terwijl Neil Amstrong nog op de maanlander stond, maakte hij de MESA open. Vanaf aarde werd daarna een signaal gestuurd waardoor de camera werd geactiveerd – dat signaal deed er ongeveer drie seconden over om bij de maan te komen  – waardoor de miljoenen tv-kijkers op aarde Neil Amstrong (met een vertraging van drie seconden) konden zien afdalen op de maan.

000 cameraIn het rode cirkeltje de camera in de MESA

Dan de wapperende vlag. Het lijkt inderdaad net alsof de vlag staat te wapperen. Dat hij er zo “wapperend” uit ziet, komt niet door de wind, maar doordat hij de hele reis kreukelig opgevouwen zat en er zo uit zijn verpakking kwam. Ook was hij iets te groot voor de standaard. Nadat de vlag aan een Г-vormige vlaggenpost was bevestigd, bewoog hij inderdaad even kort, maar dat was het gevolg van het natrillen van de vlaggenstandaard. Even later bewoog de vlag niet meer.

Dat kan je bijvoorbeeld goed zien in onderstaand ‘gifje’ waarin twee foto’s zijn gemonteerd van Buzz Aldrin die kort achter elkaar zijn genomen. Je ziet de astronaut bewegen maar de vlag niet wapperen.

000 as11-40-5874-75

Dan het ontbreken van de sterren op de achtergrond. Dat komt door de sluitertijd. Er was veel licht op de maan op het deel waar de astronauten waren, eigenlijk gewoon daglicht net zoals op aarde. De foto’s werden daarom  met korte sluitertijden genomen om te voorkomen dat er een overbelichting zou optreden. Daardoor  had het veel zwakkere sterrenlicht geen kans om de film te belichten en ook “op de foto te komen.”

Alleen als je foto’s maakt met een veel langere sluitingstijd zou je sterren kunnen zien. Vergelijk bijvoorbeeld eens deze twee foto’s met elkaar.

000 kort2

 

000 lang

Op de bovenste foto uit 2008 is het International Space Station ISS te zien gefotografeerd vanuit de Space Shuttle Atlantis. De foto is met een korte sluitertijd genomen. Er zijn geen sterren te zien.  De onderste foto uit 2011 is genomen vanuit het ISS met een lange sluitertijd. Hij laat de terugkeer naar aarde zien van de Atlantis – dat is de kromme streep op de foto. Boven in deze foto (genomen met een lange sluitertijd) zijn in tegenstelling tot de andere foto met een korte sluitertijd nu wel sterren (de witte puntjes) te zien.

Zo zijn stuk voor stuk steeds allerlei argumenten van complot-denkers weerlegd.

Wat wel waar is, zijn de steeds vaker opduikende geruchten dat ik al deze blogposts niet zelf schrijf. Zo’n constante hoge kwaliteit, dat kan niet. Al die blogposts kan hij nooit zelf schrijven, wordt er dan gezegd. Daar moet hij hulp bij hebben.

Het is waar. Ik zal het maar bekennen, ik heb zelfs nog nooit ook maar één van deze blogposts zelf geschreven. Dat wordt gedaan door een heel team van topcolumnisten en schrijvers, waaronder zelfs enkelen die de Nobelprijs voor literatuur hebben gewonnen.

Het spijt me dat ik u al die jaren voor de gek heb gehouden. Ik had kunnen weten dat het ooit uit zou komen. Abraham Lincoln zei ooit eens: “Men kan sommige mensen voortdurend bedriegen, en alle mensen een tijdje, maar men kan niet alle mensen voortdurend bedriegen.”